Oct 09 2008

Coinleach Ghlas an Fhómhair [= Verdes campos de rastrojos de otoño] / Clannad

Cerdanyola a nuestras espaldas, Mina silba para que no me vaya lejos cual perro entre los rastrojos, cada día, por la suave pendiente que sube hacia el puente de la autopista, de camino a la universidad. A nuestra izquierda, un campo segado con matorrales de mala hierba en flor. Entre el campo y el camino, mucho hinojo poblado de caracol de cáscara frágil y desparrame de parras. Olía a jazmín en las verjas de los termiteros, pasada la obra huele a pasas.

Hoy había una poca niebla a ras de suelo, entelando el valle. Se ha acordado del primer cassette que una compañera de instituto le grabó. De Clannad, seguramente The Collection (1986) y/o Clannad in concert (1979). La compañera se la llevó al huerto sólo con repetirle tres veces que parecía una hada irlandesa, más que una ruda anglosajona. Qué fácil es ligarse a mi ama.

Se sabe de corazón “Down by the salley gardens”, en realidad porque no sólo de Clannad se la aprendió: también la ha escuchado mucho de la voz de Kathleen Ferrier (que reservo para otra entrada), y porque es un poemazo moral de Yeats. Acabo de descubrir ChoralWiki, que atesora la partitura (pdf). Qué cosas. Cuánta razón tiene Isidro Aguillo (qué joven, en la foto ;-) ), cuando me repite que gran parte de nuestro cometido diario, el de los bibliotecarios, debería ser bucear en internet, catalogar y difundir. Ay los benditos directorios de los inicios, cuando ni Google no había asomado la nariz… :-D

La cuestión es que la canción de Clannad que le pega más al campo segado, a la época y al día pasado de hoy es la siguiente, que escuchamos porque

  1. en plan familia, hartas de tanto YouTube y similares, nos tomamos la molestia de bajarla de Soulseek y, como no estaba, colgarla en Goear, que es un sitio con “licencia sgae” (eso qué es?), abriendo cuenta y tal; o en otro sitio, ya veremos;
  2. entendemos la letra, y entendemos la letra no por ser cuatrilingües descontando la telepatía, el sexto sentido y el séptimo cielo, sino porque la buscamos. Tooooma sus majestades las Repelencias, pero hay que decirlo… como está cantada en gaélico, la vamos a traducir, como aquella instrumental de letra en quechua :-D

(traducido de aquí) La letra proviene probablemente de “Cnuasacht de Cheoltaí Uladh”, de Seán Ó Baoighill y Aodh Ó Duibheannigh. La pronunciación no es estándar, probablemente irlandés de Donegal, parecido al escocés.

Letra en gaélico English translation Versión torticera en castellano
[From Gerard Manning's List of Clannad Lyrics]

I.
Ar chonnlaigh ghlais an Fhoghmhair
A stóirín gur dhearc mé uaim
Ba deas do chos i mbróig
‘Sba ró-dheas do leagan siubhail.
Do ghruaidh ar dhath na rósaí
‘Sdo chúirníní bhí fighte dlúith
Monuar gan sinn ‘ár bpósadh
Nó’r bórd luinge ‘triall ‘un siubhail.

II.
Tá buachaillí na h-áite seo
A’ gartha ‘gus ag éirghe teann
Is lucht na gcochán árd
A’ deánamh fáruis do mo chailín donn
Dá ngluaiseadh Rí na Spáinne
Thar sáile ’s a shlóighte cruinn
Bhrúighfinn féar is fásach
‘S bhéinn ar láimh le mo chailín donn.

III.
Ceannacht buaibh ar aontaigh’
Dá mbínn agus mo chailín donn
Gluais is tar a chéad-searc
Nó go dtéidh muid thar Ghaoth-Bearra ‘nonn
Go sgartar ó n-a chéile
Bárr na gcraobh ’s an eala ón tuinn
Ní sgarfar sin ó chéile
‘S níl ach baois díbh á chur ‘n mur gcionn.

IV.
Chuir mé leitir scríobhtha
Annsoir mo sweetheart agus casaoid ghéar
Chuir sí chugam arís í
Go rabh a croidhe istuigh i lár mo chléibh.
Cum na h-eala is míne
Ná’n síoda ’s ná cluimh na n-éan
Nach trom an osna ghním-se
Nuair a smaoitighim ar a bheith ’sgaradh léi.

V.
‘Sé chuala m/e Dé Domhnaigh
Mar chómhrádh ‘gabháil eadar mhnáibh
Go rabh sí ‘gabháil ‘a pósadh
Ar óigfhear dá bhfuil san áit.
A stóirín glac mo chomhairle
‘S a’ foghmhar seo fan mar tá
‘S cha leigim le ‘bhfuil beo thú
A stór nó ’s tú mo ghrádh.

[From Larry Keith Ogle]

I.
On the green stubble-fields of Autumn
I saw you, my sweetheart.
Nice were your feet in shoes
And wonderful your nimble gait.
Your hair the color of roses
And your ringlets tightly plaited
Alas that we’re not married
Or on board ship sailing away

II.
The boys around here are
Laughing and getting bold
And the people of the high straw?
Are making ?? of my brown girl
If the King of Spain would
Go abroad with his assembled men
I would flatten grass and rank grass
And I would be with my brown girl

III.
Buying cows at the fair
If I were ? and my brown girl
Go and come first love
Until we go over to Gaoth-Bearra
Until we separate from each other
The tops of the branches and the swan
from the waves ?
That won’t separate us
And it’s only folly for you to put it ??

IV.
I wrote a letter
To my sweetheart and a sharp complaint
She sent it back to me
That her heart was inside me.
Compose the artsswannoble person ?
Finer than silk or bird feathers
Heavy is my sigh
When I think of being apart from her.

V.
What I heard on Sunday
As conversation among the women
That she was going to be married
To a young man from the place.
Sweetheart take my advice
And this Autumn stay as you are
And don’t tell anyone, my love,
That you are my love.

[Traducción cutre de Mina]

I.
En los verdes campos de rastrojos de otoño
te vi, prenda,
eran bonitos tus pies en los zapatos
y maravillosa tu ágil forma de andar.
Tu pelo del color de las rosas
y tus rizos fuertemente trenzados.
Ay que no estamos casados
o a bordo de un barco que se aleja.

II.
Los chicos de por aquí
ríen y se envalentonan
y la gente de los (campos?) de altas mieses
estan (dando buena cuenta?) de mi chica morena
Si el rey de España quisiera
salir al extranjero con su armada
yo aplastaría toda la hierba exhuberante,
y estaría con mi chica morena.

III.
Comprando vacas en em mercado
si estuviera ? y mi chica morena.
Ve y vuelve, primer amor,
hasta que revisemos Gaoth-Bearra,
hasta que nos separemos.
Las brancas más altas y el cisne de las olas ?
Esto no nos separará
y es sólo locura por ti ponerlo ??

IV.
Escribí una carta
a mi prenda, y una dura queja
me devolvió:
que su corazón estaba dentro de mí.
Escribió un (cisne de las artes?)
más suave que la seda y las plumas de pájaro.
Hondo es mi suspiro
cuando me imagino estando lejos de ella.

V.
Lo que oí en domingo
en una conversación de mujeres:
que se iba a casar
con un joven del lugar.
Prenda, escucha mi consejo,
y este otoño quédate como estás
y no le digas a nadie, cariño,
que eres mi amor.

Porque quien quiere entender, entiende, cueste el rato que le cueste. I quien quiere que le entiendan, intenta esmerarse también. Ejque aquí se habla muy espirituosamente. Que luego la gente cree que los gaélicos cantamos cosas muy new age a lo Kitaro (el compositor para Heaven and earth, de Oliver Stone) y resulta que lo único que pasa es que una “chica” morena nos deja fritos y tumbados en la cama. Porque, y si Kitaro, hijo de sintoístas japos que se dedica a la folkelectrónica, estuviera musicando los libros del Tao, capítulo amor y sexo? me pregunto yo, una navaho-boliviana que asiste a una británica… A mí siempre me queda la duda si estos taxistas portugueses, irlandeses y escoceses que me encuentro por el mundo son sólo unos borrachines o sólo se quieren ir a la cama conmigo… normalmente son un poco ambidiestros, como yo. Que bebo, no como Mina.

Tags: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,


Oct 06 2008

Merry Christmas Mr. Lawrence / Nagisa Oshima. — 1983


Archifamosa escena de los dos besos, en Merry Christmas Mr. Lawrence

Sólo en una película mi superego puede permitir que David Bowie se pasee en otra dimensión, a través de centenas de presos en formación custodiados por militares japoneses, hasta alcanzar a Ryuichi Sakamoto (éste sí le ve, y le nota :-D ).

Me podéis acusar de onírica, pero esta peli me tuvo toda la adolescencia y media adultez pensando en los desencuentros producto de la distribución a medida de campos semánticos y prioridades que cada uno nos hemos montado dentro del cocoon donde volvemos cuando lo necesitamos.

Vale, es una perogrullada mu mu MUUUU grande. Y el final de la peli es de una ambigüedad tremenda: las tornas han cambiado, y los supervivientes, el sargento Gengo Hara en concreto, con la mejor de las intenciones y/o como gesto de buena voluntad pensando en lo que pudiera suceder a partir de entonces, empiezan a desearse genuinamente feliz navidad, una entelequia como otra. Qué queréis que os diga, amar es confiar, y yo a Hara, mejor dicho a ‘Beat’ Takeshi (Kitano), me lo llevaba a casa, aunque me pase 7/8 partes de sus películas con el abrigo encima de la cabeza. Cada loco con su tema, esto lo tengo claro. A lo mejor me entra en el correo electrónico algún día. Él o su versión barbuda, porque nunca se sabe de qué color son los príncipes deseados.

Coñe.

Magda, tú pide y Mina traduce en los comentarios. El inglés. Yo estoy muerta de sueño.

Tags: , , , , , , , ,